Жаңа Конституция жобасына қатысты жалпыхалықтық референдумға ел азаматтарының белсене қатысуы келешекке деген сенімін тағы бір мәрте дәлелдей түсті. Оны Қазақстан үшін жаңа тарихи белес ретінде бағалап, тәуелсіз еліміздің жаңа бастауы деп қараймыз.
Айта кетсек, еліміздің басты құжатында адам құқығы мен бостандығы мүлтіксіз сақталатыны жазылған. Сондай-ақ мәдениет, білім, ғылым, инновацияны дамыту қоғам дамуының негізгі құндылығы ретінде белгіленген. Бұл жаңа Конституция жобасының тек қана құқықтық құжат емес, сонымен бірге елдің ұзақ мерзімді даму бағдарын айқындаған стратегиялық құндылықтар жүйесі екенін көрсетеді.
Мемлекет әрбір адамның ар-намысы мен қадір-қасиетін қорғап, жеке өміріне қол сұғылмауын қамтамасыз етуге міндетті. Сонымен қатар заң алдындағы теңдік қағидасы күшейтіліп, азаматтардың құқықтары бұзылған жағдайда оларды әділ қорғаудың тиімді тетіктері қарастырылған.
Конституциялық реформаның тағы бір маңызды бағыты – Конституциялық Сот институтын күшейту. Ұсынылып отырған өзгерістерге сәйкес, Конституциялық Сот мемлекеттік органдармен қатар азаматтардың да өтініштерін қарай алады. Егер қандай да бір нормативтік құқықтық акт азаматтың конституциялық құқықтарын бұзса, азамат тікелей Конституциялық Сотқа жүгіну мүмкіндігіне ие болады.
Бұл реформалар билік тармақтарының теңгерімін арттыру, қоғамдағы жаңғыру талабын қанағаттандыру үшін және халықаралық ахуалдың жылдам өзгеруіне жауап ретінде жасалып отыр.
Әр мемлекет өзінің институционалдық даму жолынан өтеді. Қазақстандағы өзгерістер мемлекеттік институттардың тұрақтылығын нығайтуға, өкілеттіктерді қайта бөлуге және билік жүйесін теңгерімді етуге бағытталған. Бұл әлемдік саяси модернизация тәжірибесіне сәйкес келеді.
Жорабек НҰРЫМБЕТОВ,
облыстық мәслихат депутаты
