ҚОШҚАР МҮЙІЗДІ ДИІРМЕН

ҚОШҚАР МҮЙІЗДІ ДИІРМЕН

Шамамен Х-ХІІІ ғасырға тиесілі диірмен Арал теңізінің кепкен табанынан табылған. Ата-бабаларымыз тас үгіту мақсатында қолданған көне дүниенің үстіңгі беті мұқият өңделіп, қошқар мүйізді оюмен безендіріліпті. Ою-өрнек қошқар мүйіз бейнесінің басқа да геометриялық кескіндермен үйлесуімен ерекшеленеді. 
ТАНЫМ 21 ақпан 2017 г. 941 0
БАРСАКЕЛМЕС ҚОРЫҒЫ

БАРСАКЕЛМЕС ҚОРЫҒЫ

1991 жылғы мәліметтер бойынша Қазақстан Республикасында 7 қорық ғана жұмыс жүргізген. Тәуелсіздік алған жылдан бастап  Елімізде  табиғатқа ерекше көңіл аударыла бастады. Алыс-жақын шет елдердің тәжірибесін пайдалана отырып еліміздегі «Ерекше қорғалатын табиғи аумақтар» түрлері көбейе бастады. Ұлттық табиғи парктер мен мемлекеттік табиғи резерваттар түсінігі кіргізіле бастады. «Ерекше қорғалатын табиғи аумақ дегеніміз – табиғат қорғау және ғылыми мекеме мәртебесі бар, өзінің аумағындағы табиғи процестер мен құбылыстардың табиғи барысын, өсімдіктер мен жануарлар дүниесі объектілерін, өсімдіктер мен жануарлардың жекелеген түрлері мен қауымдастарын, әдеттегі және бірегей экологиялық жүйелерді сақтау мен зерделеу және оларды қалпына келтіруге арналған табиғи аумақтар болып табылады.
ТАНЫМ 10 ақпан 2017 г. 3 566 0
АЛҒАШҚЫ АСТАНА

АЛҒАШҚЫ АСТАНА

Елбасының бастамасымен жүзеге асырылған «Мәдени мұра» бағдарламасы рухани жаңаруға бет алған елдің өркениетті үлгісін танытты. Бағдарлама аясында Қызылорда қаласының тарихы жөніндегі құжаттарды іздестіру, көшірмелерін иелікке алу үшін ТМД елдерінің орталық мемлекеттік архивтеріне іс-сапарлар ұйымдастырылып, облыстың мемлекеттік архив қоры құнды құжаттармен толықты. Енді Қызылорданың Қазақ елінің астанасы болғаны туралы деректерді келтірсек.
ТАНЫМ 09 ақпан 2017 г. 1 098 0

Италияда қарындасымыз тұрады

«Сыр бойы» газетінің 2016 жылғы 24 желтоқсандағы №195-196 санында қазақтан шыққан тұңғыш ұшқыш Жолдасбек Нұрымов пен тұңғыш биші Шара Жиенқұлова жайлы «Тоғысқан тұңғыштар тағдыры» деген мақалам жарық көрді.
ТАНЫМ 24 қаңтар 2017 г. 2 108 0
КҮШ АТАСЫ

КҮШ АТАСЫ

Кеңестік кезеңде «райкомда» жауапты қызмет атқарған Өмірзақ Ахметов тоқсанның төріне табан тіреген тұста Қазалыға арнайы іздеп барған едім. Ақсақалмен емен-жарқын әңгіме өрбітіп, азды-көпті тақырыптарға ой жібердік. «Ерніңді жібіткен жарың, қойныңды жылытқан жарың» дейтін қосағым ертерек кетті, әйтсе де жағдайды жасаған келін, жұмсағанда тіл¬алғыш немерелер бар. Соған шүкіршілік етіп отырмын» деп қойды қария.  Іле: – Қазір адамның тілі мен құдайдың тілі тең емес. Тәңір әрдайым төре тұруы тиіс. Ал, Құранның қасиеті – қоспасы жоқ, тәңір тілі еш өзгеріссіз келеді. Әдет-ғұрып, дәстүр, насихат, тәрбие – ұлттық идеологияның жемісі, бірақ ол мемлекеттік маңыздан мөлшері төмен түспеу керек. Ұлы Отан соғысы жүріп жатқанда бір ауыз орысша білмейміз. Сонда да болса, қатардағы солдаттан дивизия командиріне дейін көтерілдім. Адамға бір-ақ өлім бар, ол жау оғынан ба, әлде Алланың әмірінен бе, ешкім дөп басып айта алмайды. Бірақ адам өлім үшін емес, намыс үшін тырысып алға ұмтылады.
ТАНЫМ 14 қаңтар 2017 г. 2 607 0
Жасаруға жаны құмар жапондар

Жасаруға жаны құмар жапондар

Осы жапондардың ойлап таппайтыны жоқ.  Жасарудың сырын ашуға талпынғандардың арасында оқ бойы озық тұрған да осы күншығыс елінің ғалымдары. Бұдан біраз уақыт бұрын жапон ғалымдары ұлудан адамды жасартатын, ағзаны сауықтыруда жәрдемі тиетін дәрі-дәрмек жасап шығарған еді. Енді олар ұлудан дәрі ғана емес, косметикалық сұйықтықтық жасауды қолға алып, оны тәжірибеге енгізіпті.
ТАНЫМ 14 қаңтар 2017 г. 1 182 0
2017 жылға жарты ғасыр бұрынғы болжам

2017 жылға жарты ғасыр бұрынғы болжам

Сексенінші жылдардың балаларына диафильм деген дүние таңсық емес. Мектепте мұғалімдеріміз көрнекі құрал ретінде пайдаланатын, қазіргі тілмен айтқанда, түрлі слайдтар көрсететін құрылғы естеріңізде шығар. Терезені қараңғылап, диафильмді ақпен боялған қабырғаға бағыттаған соң, аздап қозғалып тұратын бейнекөріністер пайда болатын. Тәптіштеп түсіндіріп отырғаным, заманауи озық технологияны шемішкедей шағатын қазіргі заманның балаларына ұғынықты болсын деген ниет. 
ТАНЫМ 07 қаңтар 2017 г. 1 731 0
ТОҒЫСҚАН ТҰҢҒЫШТАР ТАҒДЫРЫ

ТОҒЫСҚАН ТҰҢҒЫШТАР ТАҒДЫРЫ

(Қазақтан шыққан тұңғыш ұшқыш Жолдасбек Нұрымов пен тұңғыш биші Шара Жиенқұлова жайында) Бұл мақаланы жазуыма «Кызылордин¬ские вести» газетінде жақында жарық көрген Жәнібек Исаевтың «Вместо сердца – пламенный мотор» деген мақаласы түрткі болды. Қазақтан шыққан тұңғыш ұшқыш Жолдасбек Нұрымов кім? Ол 1912 жылы Сырдария ауданына қарасты №3 (қазіргі Аманкелді) ауылда өмірге келген. Жастайынан жетім қалып, әкесінің ағасы Қалмұхаммедтің қолында тәрбиеленеді. Ғылым мен білімге құштар ол алты жасында ұшып бара жатқан аэропланды көріп, аспан әлеміне құштарлығы арта түседі. Арманы Балашов қаласындағы ұшқыштар даярлайтын авиациялық училищеден (1931 ж.) бір-ақ шығарады. Училищені үздік дипломмен бітіріп, екінші дәрежелі ұшқыш мамандығын алып, сол оқу орнында ұшқыш инструктор ретінде жұмысқа қалады.
ТАНЫМ 24 желтоксан 2016 г. 2 111 0
Бір эшелон сыралғы  Арал халқының имандылық ықыласы еді

Бір эшелон сыралғы Арал халқының имандылық ықыласы еді

Қазан төңкерісі, сосынғы азамат соғысы шабыспа ұрып, қазақ даласы алаңжарлы күй кешкен сонау уақытта Арал жағасына алыс Мәскеуден бір хат келді. Бұл ұшбу хат пролетариат көсемі В.Лениннен еді. Ол жолдауда «осылай да осылай, Еділ бойын аштық жайлады, миллион жұрт, әсіресе, аштықтан ісінген 700000 бала қырылып кету алдында» деген ереуіл жайт тізбелене келе, «...сіздерде жағдай жаман емес, Арал балықшылары мен жұмысшылары, жомарт көмектеріңізді аямаңыздар» деген үлкен өтініш болған. Уақыт – 1921 жыл, жаңа күнтізбемен, қазан айының 7-ші жұлдызы екен. Бейнелі тілге салғанда, Арал жұрты сол жанайқайлы өтінішті «жан-жүрегімен қабыл алған» сияқты. Бұл жақтағы елдің өзі де сол тұста, бірді-бірге жалғап, ұшқасып отырған қоңторғай ахуалда еді.
ТАНЫМ 26 қараша 2016 г. 1 086 0

СТАЛИННІҢ СІБІРДЕГІ ҰЛЫ

Соңғы ширек ғасыр ішінде Ресей баспасөзінде Сталиннің некесіз туған ұлы туралы бірқатар материалдар жарық көрген болатын. Бірақ  олар негізінен үстірт алынған фактілерге негізделгендіктен тарихшылар тарапынан соншалықты қызығушылық туғыза алмаған еді. Жуырда біздің қолымызға ресейлік «Совершенно секретно» газетінің 2016 жылғы ақпан айындағы №1 саны тиді. Газетте журналист Алексей Богомолов «Настоящая история внебрачного сына Сталина» атты мақала жариялапты. Мақаланың ерекшелігі – автор мұрағаттардан алынған деректерді негізге ала отырып, сонау ХХ ғасырдың басы мен орта шенінде болған оқиғаларды көз алдыңызға әкеледі. Сонымен автор не дейді?
ТАНЫМ 12 қараша 2016 г. 1 027 0